Wentylacja grawitacyjna w domu. Co trzeba wiedzieć?

Wentylacja grawitacyjna to naturalny sposób na wymianę powietrza w budynku mieszkalnym. Zjawisko to polega na tzw. efekcie kominowym, które generuje ciąg powietrza w kanale wentylacyjnym związany ze zmianą gęstości powietrza na zewnątrz i wewnątrz domu. W praktyce wentylacja grawitacyjna powinna posiadać więc kominy z kanałami wentylacyjnymi odprowadzającymi powietrze poza obręb budynku. Należałoby zapewnić też wymianę powietrza w domu na świeże. 

Jeszcze do niedawna nie było z tym problemu. Wystarczyło posiadać w domu stolarkę drzwiową i okienną, która nie była szczelna w stu procentach. Powietrze miało szansę na dostanie się do środka poprzez nieszczelne szpary w drzwiach i oknach. Obecnie produkowane rozwiązania są praktycznie w pełni szczelne, co generuje problem w skutecznym działaniu wentylacji grawitacyjnej. Prowizorycznym rozwiązaniem jest instalowanie nawiewników w ramach okien, bądź w ścianach. Skuteczna wentylacja budynku jest niezastąpiona, to ona usuwa niechciane zapachy, dwutlenek węgla oraz nadwyżkę wilgoci znajdującą się w budynku. Świeże powietrze z zewnątrz w budynku daje nie tylko komfort użytkowania, lecz decyduje o zdrowiu wszystkich mieszkańców. Jest to także wymóg określony w polskim prawie. Instalacja wentylacji musi umożliwiać przepływ powietrza między pomieszczeniami domu, usuwanie „starego” powietrza z pomieszczeń (łazienka, kuchnia, spiżarnia), dostęp poszczególnych pomieszczeń do powietrza z zewnątrz. Dobrym zwyczajem jest też montaż w łazienkach tzw. wyciągów, które mogą wspierać system wentylacji grawitacyjnej.

Plusem tego rozwiązania jest bezgłośna praca, nie ma też potrzeby zasilenia całej instalacji. Nie generuje to więc dodatkowych kosztów, z wyłączniem wyciągów instalowanych w sanitariatach. Działa ona przez cały czas, 24 godziny bez przerw. Nie jest to także droga inwestycja, ponieważ dzisiejsze technologie budowlane ułatwiają wykonanie odpowiednich kominów wentylacyjnych. Oszczędzamy w ten sposób środki i nasz budżet mocno na tym nie ucierpi. Czy jednak wentylacja grawitacyjna ma szansę na skuteczne działanie w nowoczesnych domach jedno i wielorodzinnych?

Szereg minusów takiego rozwiązania

Niestety mimo kilku plusów, każdy inwestor powinien zwrócić uwagę na wady wentylacji grawitacyjnej. Pierwszym problemem, z którym możemy się zmierzyć są kanały wentylacyjne znajdujące się w nowoczesnych domach. Przyjmuje się, że odległość między kratką w pomieszczeniu, a wylotem nad dachem powinna wynosić przynajmniej 3 metry. Niegdyś nie był to kłopot ze względu na konstrukcję domów. Obecnie inwestorzy często decydują się na zastosowanie w budynku poddasza użytkowego, co sprawia, że kanały wentylacyjne są bardzo krótkie. To z kolei przekłada się na niespełnianie przez instalację swojego podstawowego zadania w pełni. Problematyczne są dla wentylacji grawitacyjnej także zmienne warunki, a dokładniej różnice między warunkami w środku domu, a na zewnątrz. Wentylacja grawitacyjna w trakcie letnich dni może zupełnie przestać działać, ponieważ temperatura na dworze przewyższa niejednokrotnie tą panującą wewnątrz pomieszczeń. Natomiast w okresie jesiennym i zimowym mamy do czynienia ze stratą ciepła w wyniku znacznych różnic między dość wysoką temperaturą w domu, a niską na zewnątrz. Generuje to kłopot z przesuszonym powietrzem.

Jest to jedna z poważnych wad wentylacji grawitacyjnej. Generuje ona poważne koszty związane z coroczną stratą energii cieplnej. Przyjmuje się, że straty z tego tytułu mogą oscylować w granicach 20% do nawet 40%. Regularna wymiana powietrza jest jednak konieczna, więc nie ma dobrego wyjścia z sytuacji. W celu pozbycia się problemu najlepszym wyjściem jest montaż wentylacji mechanicznej.